BarthesArchive for the ‘’ Category

Furabolos

25 de Agosto de 2009

 

blanco-e-hernandez-competindo-cos-dedinhos

A xente do común non o sabe, pero a unidade temática 3 do célebre De Viris Illustribus in the Age of Media (New Haven, Punctum Press, 2001), do consultor e profesor estadounidense Francis Petraccioni, dedica todo un apartado a un tema fundamental na vida pública e na vida empresarial sometida a foco baixo o epígrafe (traduzo) “Como sinalar co furabolos sen parecer imbécil”.

Toda a nosa clase pública, intúo que a través dunha especie de prontuario alegal fotocopiado (tiven oportunidade de ver eses folios), tirado desa biblia da comunicación aplicada á icónica do poder, accede na semana inmediatamente posterior ao seu nomeamento a unha especie de inmersión neses mesteres: un cursiño acelerado e básico para manter diante do público ou perante a masa de votantes unha presenza e unha auctoritas entre viril e estatuaria fundamentada no uso e disfrute do furabolos (apartado 3.2.1., “Razón áurea e angulística do furabolos: entre a verticalidade e os 15º, cunha amoestación sobre a inconveniencia performativa de ultrapasar esa inclinación”).

O dedo estirado serviu tradicionalmente a pintores e escultores como marca diso, da autoridade do patriarca (e ás pombas urbanitas serviulles asemade para pousar na estatuaria civil de porte dixital e defecar alí tranquilamente sobre o espazo público cando a calva do prócer resulta invisitábel para o seu non moi esixente sentido do aseo público). Petraccioni aduce mesmo razóns psicanalíticas de fondo, e baixa a indagar á fase anal dos políticos USA (isto non é difícil en termos de campo), para explicar o que el chama “furor furabólico”, consistente no abuso do aceno e explicado en termos prácticos co caso do gobernador dun pequeno estado da costa atlántica, quen cada vez que intuía o clic dunha cámara experimentaba unha pulsión dixital irreprimíbel, unha incontinencia eréctil do furabolos (digital priapism) que nunha ocasión tivo consecuencias clínicas (nun mitin preelectoral o gobernador aloumiñaba á súa esposa e cativos para as cámaras e entre a falta de práctica real desa proxémica e a hiperabundancia de clics fotográficos acabou metendo compulsivamente o dedo na órbita esquerda da dona e do fillo maior, até o punto de que aquilo semellaba ao final unha peli gore algo desagradábel) e supuxo a fin da carreira pública do político, agora empregado como guía turístico nunha coñecida empresa da Gran Mazá.

Por aquí, na BHR (Blue-Hen Region), un señor que con probabilidade tivo acceso á versión orixinal do libro de Petraccioni é o director xeral dunha caixa de aforros do norte. Faino relativamente ben o tipo, o de estirar o dediño á menor previsión de punctum, acompañando ese xesto adoito cunha elevación do queixo, entre 20 e 35 graos, que minora o papo e acentúa o corte de pelo entre casual e de tipo-en-idade-provecta-que-lanza-a -mensaxe-de-que-puido-vivir-máis-intensamente-do-que-o-fixo-pero-agora-xa-foi.

Hai outros espécimes rexionais, miñasxoias, que aínda non asimilaron plenamente a doutrina Petraccioni. Entre eles, estes dous mandatarios da foto de arriba, un ministro e un conselleiro de obras públicas. Coa pasta que terán e aínda con fotocopias… Ocorreulles esa mañá, con todo, o peor que lle pode ocorrer a un político cando se atopa con outro de signo contrario (descúlpese a falta de precisión ontolóxica). O caso aparece descrito por Petraccioni nun subapartado da unidade temática 3 (o 3.4.5.2) onde se reclama absoluta precaución co rigor dixital en circunstancia de espectacularización agonística, casco incluído. E non é só que a competencia furabólica de signo contrario propenda á anulación fáustica, que si, senón que a xente arredor pois se distrae e non acompaña debidamente a dramatización dese momento pretensamente histórico e a la postre inane. Pode, en casos como o actual, que por estaren todos preocupados pola fotoxenia do casco. Na foto de AI, por exemplo, os adláteres políticos e técnicos diversos das dúas administracións —con colaboración escénica dos poderes locais— confusos polo cruce dixital e a hibridación de auctoritas (nin os galóns distintivos no casco de Blanco, nin a severidade relativa do rictus entre ministerial e chacineiro, nin a superior verticalidade do dedo de seu abondan para desequilibrar a partida), acaban ollando, indebidamente, un panel ministerial do horizonte inmediato que indica o mes e o ano da finalización desas obras do AVE que case todo o mundo chama accesos a Galiza cando é obvio que o que son é accesos á meseta e a Madrid. Por iso sorrín os polos arredor, contribuíndo sen querer, ou querendo, á ridiculización de ambos xefes. Pois nada hai máis patético nesta vida que estender o dedo ou outras partes do corpo do varón ilustre e que ninguén preste atención a esa desmesura iluminada.

 

[O ministro Blanco e o conselleiro Hernández en pugna dixital. Foto de AI en El País, 22 de agosto de 2009]

 

Vidas oclusivas, vidas fricativas

16 de Xuño de 2009

nena_daconte-he_perdido_los_zapatos-frontal

Anótoo para exploralo como dialéctica outro día. Hoxe só iso. Algo ocorreu entre Miguel de Unamuno e Nena Daconte, no tempo transcorrido; algo ocorreu que ten un correlato na ciencia fonolóxica, nesa abstracción da oclusión e da fricación, previa á teorización sobre o continuum larínxeo-alveolar e á emerxencia da idea de caos. Fonosimbolismo tamén nos eidos que abren entre filósofo e dúo. E onomancia, pois non pode ser o mesmo chamarse Pepe que chamarse Fifí, chamarse Tata que chamarse Fofó ou Fofito, aínda que este último hipocorístico atempera a fricatividade no xiro derradeiro de seu. Nomes oclusivos malia as aparencias (Unamuno) e nomes fricativos malia o propio (Daconte). Poéticas oclusivas e poéticas fricativas? Claro! No campo da poesía hispánica Unamuno andaría polos penedos aqueles da oclusión encabalgante e Nena Daconte andarían polas chairas esoutras dos estanques e dos parques temáticos, fricativos eles (fricativa sobre todo ela na redución articulatoria que remite a unha minoría de idade declamatoria, sentimental e intelectual, propiciatoria no imaxinario patriarcal de cazas e capturas —supóñase un Pondal pola parte de Neaño— no límite do estupro), si, fricativos eles na dicción e no pensamento, insisto, como un demorado flato oral, nasal, vaxinal. Anal non, anal non. Un flato emitido empero como crítica da linguaxe. E como apoteose do ripio (“tardamos mucho en no volver / a ver la luz del sol nacer”, onde o eneasílabo se alcanza como sexa, faltaría plus).  Compróbese, compróbese se non se me outorgar creto. En termos puramente empíricos e comparados. Primeiro este “El Aleph” (2009) do dúo omnipresente, co vídeo de autor (J.A. Bayona)  e a inconsistencia dos vellos conceptos a derrubarse con feitura plástica desde as alturas hermenéuticas  de tellados ou as baixuras metamórficas de patio urbano, entre kubricko e gadameriano todo, con palabras rotas (“corazón” – “razón”, e logo “compartir” – “partir”, “sentimiento” – “miento”, “ilusión”, ¡”pareja” – “reja”!, “confianza” —mágoa perder aí o xogo que tería dado “fianza” de tirar algo máis da corda, coa isotopía aquela do préstamo hipotecario, euríbor e tal— e, en fin, pero non ao final senón polo medio, ¡¡”sentido”!!…, que clímax conciliatorio e diexético o de sentido meu-deus!). E de contado, todos quietos, o contrapunto: un soneto de Unamuno, un soneto mal composto que non sei ben por que sempre me amolou un chisco. Que mente, Unamuno!, ese prodixio de facer el crítica aos postestruturalistas e á posmodernidade antes de existir nada semellante ao estruturalismo ou a Barthes, nin en Salamanca nin en Fuerteventura nin en París. Todo iso nos catorce versos do soneto en cuestión. Antes, escóitese e véxase, se se quer, Nena Daconte, que fan da corda e da fricatividade ontolóxica alegorese e sostén da súa poética enteira, segundo se preanuncia xa na foto que arriba incorporo, non sei se carátula tamén nin penso comprobalo:

[kml_flashembed movie="http://www.youtube.com/v/qFg9OVEGUIg" width="425" height="350" wmode="transparent" /]

[Por se alguén bloquear o acceso, que temo que si, clíquese neste punto e váiase acolá: http://www.youtube.com/watch?v=qFg9OVEGUIg]

Velaquí agora o soneto de Unamuno, “Don Juan de las ideas”, da serie “De nuevo en casa” de Rosario de sonetos líricos (1911), escrito en Salamanca no outono premoriente e encabalgante de 1910, cen anos antes de Nena Daconte fricativizarnos a todas horas cerebelo e linguaxe mentres a AP-9 transcorre no parabrisas e afoga o tempo, oclusivo ou polo menos africado, con este pó quente que vén do Sahara, seica:

Don Juan de las ideas que cortejas

todas las teorías, libertino

del pensamiento, eterno peregrino

del ansia de saber, sé que te quejas

 

de hastío de inquirir y que aconsejas

a los mozos que dejen el camino

de la ciencia y encierren su destino

de la santa ignorancia tras las rejas.

 

No amor a la verdad, sino lujuria

intelectual fue siempre el alimento

de tu mente, lo que te dio esa furia

 

de perseguir a la razón violento,

mas ella se vengó de tal injuria

haciendo estéril a tu pensamiento.

 

 

 

Tatuar páxina

24 de Maio de 2009

 

ullan-tapies-anular-19752

Morreu José-Miguel Ullán, trazador e destrazador de poéticas, autor de páxinas, exiliado estraño e estrañador dos exilios e dos silencios, e das manchas e tachóns; un poeta interesante, de verdade interesante, nesa tradición diversa e freática das letras españolas que se pretende sepultar e sepultar con insistencia por procurar unha maior gloria dun canon en exceso estático, estatuario, nacional, escolar, válido tamén para a educación confesional (porque é certo, o canon ten sempre como inmediata proxección, acaso a máis relevante en termos institucionais, ideolóxicos e comerciais, a escola). Lembro ben, de cando un podía sentar a ver televisión e sentirse interpelado, aquel programa de mediados dos 80, Tatuaje. Poesía non estatuaria, poesía de taller barthesiano, de mancha e tachón, de agrafismo, óstracon, logofaxias, segundo observou Túa Blesa.

A ilustración, mal escaneada pero acaso non desacorde con nada, tómase do libro de 1975 Anular, que ilustrou Antoni Tàpies. Este nome, e o de María Zambrano, van xuntos para min cando digo Ullán. Como tamén o fai o gorrión de Castela, o pardal do signo, na revista pequecha de Trotta, e o número 16 do suplemento cultural daquel xornal que se foi. E claro, o nome do crítico, Miguel Casado, de quen debe lerse en Galaxia Gutenberg  o limiar a Ondulaciones. Poesía reunida (1968-2007), compilación de case toda a obra poética escrita polo poeta salmantino.

Aquí un dos breves textos de Amo de llaves (2006), libro de serialidade (rensaku, na poética xaponesa): “Liquen rehúsa / ese amor que no atisba / por donde aún nunca“.